THC skutecznie hamuje bakterie próchnicy i biofilmy zębowe
Tetrahydrokannabinol (THC), główny składnik psychoaktywny marihuany, może wykazywać silne działanie przeciwbakteryjne w jamie ustnej. Nowe badanie opublikowane w International Dental Journal pokazuje, że związek ten znacząco ogranicza wzrost bakterii odpowiedzialnych za rozwój próchnicy oraz powstawanie biofilmów.
THC a bakterie odpowiedzialne za próchnicę
Badanie zostało przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Detroit Mercy oraz Uniwersytetu Medycznego Hebei. Zespół skupił się na bakterii Streptococcus mutans, która jest najczęściej wiązana z rozwojem próchnicy zębów. Analizowano zarówno swobodnie unoszące się komórki bakterii, jak i złożone biofilmy tworzone na powierzchni zębów.
Biofilmy zębowe umożliwiają bakteriom przywieranie do szkliwa, produkcję kwasów oraz zwiększoną odporność na środki przeciwbakteryjne. Z tego powodu są one uznawane za jeden z kluczowych czynników prowadzących do demineralizacji szkliwa i rozwoju próchnicy.
Skuteczność THC w hamowaniu wzrostu Streptococcus mutans
Za pomocą testów wrażliwości na środki przeciwbakteryjne naukowcy ustalili, że THC w stężeniu 2 mikrogramów na mililitr był w stanie zahamować ponad 90% wzrostu bakterii S. mutans. Co istotne, nawet niższe stężenia THC wpływały na ograniczenie aktywności bakterii.
Badacze zaobserwowali również, że THC zmniejszał zdolność S. mutans do produkcji kwasu, który odgrywa kluczową rolę w procesie niszczenia szkliwa. W próbkach kontrolnych pH kultury bakteryjnej spadało do poziomu 4,5 w ciągu dwóch godzin. Natomiast w próbkach poddanych działaniu THC spadek kwasowości następował wolniej, co opóźniało moment rozpoczęcia uszkodzeń szkliwa.
Wpływ THC na tworzenie biofilmów
Badanie wykazało, że THC silnie hamuje powstawanie nowych biofilmów bakteryjnych. Stężenie 1 mikrograma na mililitr zmniejszało tworzenie się biofilmu o niemal 88%, natomiast 2 mikrogramy na mililitr ograniczały ten proces o ponad 90%.
Analizy obrazowe oraz fluorescencyjne pokazały, że THC redukowało zarówno liczbę żywych bakterii, jak i ilość polisacharydu pozakomórkowego (EPS). Substancja ta odpowiada za lepkość biofilmu i umożliwia bakteriom trwałe przyleganie do powierzchni zębów oraz tworzenie gęstych kolonii.
Działanie THC na dojrzałe biofilmy
Choć THC nie rozbijało fizycznie już istniejących biofilmów, zauważono wyraźne ograniczenie ich aktywności metabolicznej oraz żywotności bakterii. Przy wyższych stężeniach THC hamowało wzrost bakterii w dojrzałych biofilmach nawet przez sześć godzin.
Autorzy badania wskazują, że obserwowane efekty mają charakter bakteriostatyczny, a nie bakteriobójczy. Oznacza to, że THC ogranicza namnażanie się bakterii i ich aktywność, zamiast prowadzić do ich całkowitego zniszczenia.
Mechanizm działania THC na komórki bakteryjne
Dalsze analizy pozwoliły zidentyfikować prawdopodobny mechanizm odpowiedzialny za przeciwbakteryjne działanie THC. Naukowcy wykazali, że związek ten powoduje szybką hiperpolaryzację błony bakteryjnej już w ciągu kilku minut od ekspozycji.
Zmiany potencjału błonowego są ściśle powiązane z metabolizmem bakterii, produkcją energii oraz ich przeżywalnością. Oznacza to, że THC zakłóca podstawowe procesy komórkowe S. mutans, co przekłada się na zmniejszenie jej aktywności próchnicotwórczej.
Ograniczenia i znaczenie wyników badania
Autorzy podkreślają, że THC może ograniczać zdolność bakterii Streptococcus mutans do powodowania próchnicy poprzez hamowanie jej wzrostu, produkcji kwasu oraz tworzenia ochronnych biofilmów. Jednocześnie zaznaczają, że przedstawione wyniki pochodzą z badań in vitro.
Psychoaktywne i ogólnoustrojowe działanie THC stanowi istotne ograniczenie dla jego bezpośredniego zastosowania w stomatologii. Wyniki badania mogą jednak posłużyć jako punkt wyjścia do opracowania bezpieczniejszych związków na bazie kannabinoidów, które skutecznie zwalczałyby bakterie jamy ustnej bez wywoływania działania psychoaktywnego.
Przeczytaj na Soft Secrets także o:
CBD skuteczne przeciw bakteriom opornym na antybiotyki
Niskie dawki CBD mogą chronić serce noworodków przed uszkodzeniami tlenowymi